Kto spłaca długi zmarłego?

Obecnie w Kodeksie cywilnym i innych aktach prawnych pojawia się bardzo wiele korzystnych zmian dotyczących między innymi prawa spadkowego, które niestety powodują olbrzymie i niepotrzebne zamieszanie i pojawianie się coraz bardziej zawiłych wątpliwości. Jednym z najczęściej pojawiających się problemów jest kwestia odpowiedzialności za spłacenie różnorodnych zadłużeń zaciągniętych za życia przez osobę zmarłą.

Co się dzieło jeśli nie odrzuciliśmy spadku w wyznaczonym terminie?

Zaniedbanie odrzucenia spadku, według polskiego prawodawstwa, skutkowało przyjęciem go bez jakichkolwiek ograniczeń za istniejące długi spadkowe, ponieważ spadek jest uznawany za swoisty i kompleksowy zbiór praw oraz obowiązków, w którego obręb wpisują się również kredyty. Tego typu kwestie reguluje Kodeks cywilny, a konkretnie artykuł 1015, który określa czas na odrzucenie spadku na sześć miesięcy od momentu dowiedzenia się przez spadkobiercę o fakcie powołania. Ponadto wyjaśniało, że jeśli powyższa czynność zostanie zaniedbana, to jest to równoznaczne z prostym przyjęciem, ale tylko w sytuacji, gdy osoba posiada pełnię zdolności prawnych. Podsumowując, wszelkie zadłużenia zmarłego przechodziły na spadkobiercę, który przyjął lub nie odrzucił spadku oraz od tego momentu był on traktowany jako główny dłużnik. Obecnie kwestia ta wygląda inaczej, bardziej korzystnie.

Co jeśli aktywa spadkowe mają mniejszą wartość od zadłużeń?

Wprowadzone kilka lat temu zmiany ustawodawcze zdecydowanie działają na korzyść osoby niespodziewanie dostającej spadek. Tak zwane przyjęcie „z dobrodziejstwem inwentarza” oznacza, że wysokość kwoty, którą należy uregulować z powodu zaciągniętych przez zmarłego zadłużeń nie może w żadnym przypadku przekraczać kwoty wysokości spadku. Zupełnie inną kwestią jest tak zwane „proste przyjęcie”, czyli bez jakiegokolwiek ograniczenia odpowiedzialności za długi, które oznacza zobowiązanie się do spłacenia ewentualnych kredytów i pożyczek w wysokości odpowiadającej całemu swojemu majątkowi.

Jakie przyjęcie spadku występuje w przypadku nie sporządzenia oświadczenia o odrzuceniu?

W przypadku jeśli w ciągu sześciu miesięcy nie sporządzimy stosownego oświadczenia, to jest to równoznaczne z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza, czyli grozi nam spłacanie długów tylko do wysokości wartości majątku wchodzącego w skład spadku, w przeciwieństwie do obowiązującego wcześniej prostego przejęcia, skutkującego odpowiedzialnością całym swoim majątkiem.

Jak wygląda kwestia odpowiedzialności poręczyciela po śmierci kredytobiorcy?

Powyższy problem jest również wyjaśniony na łamach Kodeksu cywilnego, artykuł 876. Wspomniany ustęp twierdzi, że zgon dłużnika nie może być podstawą do zwolnienia poręczyciela lub poręczycieli z odpowiedzialności za uregulowanie należności związanych z pożyczką lub kredytem zaciągniętym przez zmarłego.

Co jeśli oświadczenie o przyjęciu spadku zostało złożone pod wpływem błędnych informacji?

W tej sytuacji jest możliwe uchylenie się od konieczności spłacania długów. Jeśli udowodni się, że oświadczało się o przyjęciu lub odrzuceniu spadku posiadając nieprawdziwe lub nieprecyzyjne informacje, to można uniknąć przymusu regulowania zadłużenia. Jednakże jest to obwarowane pewnymi zastrzeżeniami, przede wszystkim błąd, który doprowadził do złożenia niekorzystnego i obecnie niechcianego oświadczenia musi być uznany za istotny, a ponadto musi być związany z treścią czynności prawnych. Jednym z najczęstszych błędów jest udowodnienie braku posiadania wiedzy o prawdziwym stanie majątku spadkodawcy, przy zachowaniu należytej staranności po stronie biorcy spadku.

Kto decyduje o stanie majątku?

Obecnie w przypadku konieczności ustalenia kwoty majątku, by móc ustalić wysokość kwoty, którą należy spłacić po przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza trzeba powołać komornika sądowego. Niestety niesie to skutek w postaci przymusu opłacenia przez spadkobierców niezwykle wysokich kosztów działań komorniczych. Opłaty są dosyć znaczne, opiewające nawet na tysiące złotych, ponieważ komornicy sporządzając swoje opinie posiłkują się danymi i ekspertyzami sporządzonymi przez biegłych rzeczoznawców.

Czy na ewentualne dziedziczenie długu ma wpływ sposób dziedziczenia?

Według ustawodawcy, nie ma znaczenia, czy przyjęcie lub brak odrzucenia spadku jest zastosowany w przypadku osoby, która została wskazana w testamencie zmarłego, czy według ustawowej kolejności dziedziczenia.

Wyjątki i sytuacje szczególne.

Pomimo tego, że dziedziczenie z dobrodziejstwem inwentarza jest bezpieczniejsze dla biorcy spadku, to i tak wiąże się ono z pewnymi zastrzeżeniami. Jeśli raty długów zmarłego będą regulowane nieterminowo, to grozi nam zajęcie przez komornika nie tylko elementów spadku, ale również naszych prywatnych aktywów, którymi mogą być samochód, czy środki zgromadzone na rachunku oszczędnościowym. Co więcej, zasady ograniczające odpowiedzialność dziedzica w stosunku do zadłużeń spadkowych niestety nie mają zastosowania w przypadku kredytów hipotecznych.

Autor Autor

Dodaj komentarz